Gözlerde aniden başlayan kızarıklık, şiddetli sulanma ve sanki göze kum kaçmış gibi hissedilen batma hissi, günlük yaşamı ciddi şekilde etkileyebilir. Halk arasında "göz gribi" veya "göz nezlesi" olarak bilinen adenoviral konjonktivit, oldukça yaygın bir viral enfeksiyondur.
Adenoviral Konjonktivit Nedir?
Adenoviral konjonktivit; adenovirüs ailesine mensup virüslerin gözün beyaz tabakasını (sklera) ve göz kapaklarının iç yüzeyini kaplayan şeffaf zarı (konjonktiva) enfekte etmesiyle ortaya çıkan iltihabi bir durumdur. Genellikle üst solunum yolu enfeksiyonlarına eşlik eden bu tablo, son derece bulaşıcıdır ve antibiyotik tedavisine yanıt vermez.
Adenovirüsler dış ortama karşı oldukça dayanıklıdır; kapı kollarında, havlularda veya yüzeylerde uzun süre canlı kalabilirler. Hastalık genellikle tek gözde başlar, ancak virüsün yüksek bulaşıcılığı nedeniyle birkaç gün içinde diğer göze de sıçrayabilir.
Adenoviral Konjonktivit Belirtileri Nelerdir?
- Göz akı ve kapak içinde yoğun kızarıklık
- Aşırı sulanma
- Batma ve yabancı cisim hissi
- Işığa karşı hassasiyet (fotofobi)
- Sabahları kirpiklerde yapışıklık
- Kulak önündeki lenf bezlerinde ağrılı şişlik (preauriküler lenfadenopati)
Kulak önü lenf bezi şişmesi, viral konjonktiviti bakteriyel veya alerjik türlerden ayıran en önemli ipucudur. Eğer göz kızarıklığına kulak önünde bir hassasiyet eşlik ediyorsa, tablonun adenoviral olma ihtimali çok yüksektir.
Adenoviral Konjonktivit Nasıl Bulaşır?
- Enfekte bir kişinin gözüne temas ettikten sonra dokunulan yüzeylere (kapı kolu, klavye, telefon) temas etmek
- Ortak havlu veya yastık kılıfı kullanmak
- Öksürük veya hapşırık yoluyla havaya saçılan damlacıklar
- Ortak makyaj malzemeleri kullanmak
Adenoviral Konjonktivit Tedavisi Nasıl Yapılır?
Adenoviral enfeksiyonlar için virüsü doğrudan öldüren spesifik bir ilaç bulunmamaktadır. Tedavinin temel amacı, hastanın şikayetlerini hafifletmek ve ikincil bakteriyel enfeksiyonların gelişmesini önlemektir.
- Suni Gözyaşı: Gözdeki batma hissini ve kuruluğu azaltmak için koruyucu içermeyen damlalar
- Soğuk Uygulama: Göz kapaklarına temiz bir bezle soğuk kompres yapmak ödemi ve kaşıntıyı alır
- Kortikosteroid Damlalar: Kornea tabakasında lekelenme oluşursa göz hekimi kontrollü olarak başlayabilir (doktor gözetimi olmadan kullanılmamalıdır)
Adenoviral Konjonktivit Ne Zaman Geçer?
Hastalık genellikle 2 ila 3 hafta (14-21 gün) arasında sürer. İlk 5-7 gün belirtilerin en şiddetli olduğu dönemdir. İkinci haftadan itibaren vücudun bağışıklık sistemi virüsü baskılamaya başlar ve iyileşme süreci hızlanır. Ancak korneada lekelenme oluştuysa, tam iyileşme aylarca sürebilir.
Korunmak İçin Neler Yapılmalı?
- Elleri sık sık sabunla en az 20 saniye yıkayın
- Elleri yüze ve göze götürmekten kaçının
- Kontakt lens kullanımına enfeksiyon tamamen geçene kadar ara verin
- Eski göz makyaj malzemelerini atın ve yenilerini kullanın
- Göz damlalarını kimseyle paylaşmayın
Sıkça Sorulan Sorular
Adenoviral konjonktivit antibiyotikle geçer mi?
Hayır. Antibiyotik damlaların virüse hiçbir etkisi yoktur. Tedavi; suni gözyaşı, soğuk kompres ve gerekirse kortikosteroid damladan oluşur.
Ne kadar sürede geçer?
Hastalık genellikle 14-21 gün sürer. İlk hafta en şiddetli dönemdir, ikinci haftadan itibaren iyileşme başlar.
Ne zaman doktora başvurmalıyım?
Görme keskinliğinde azalma, şiddetli fotofobi veya şiddetli ağrı oluşursa vakit kaybetmeden bir göz hekimine başvurulmalıdır.
İş veya okula ne zaman gidebilirim?
Gözdeki kızarıklık ve sulanma tamamen geçene kadar hasta bulaştırıcı kabul edilir. Semptomlar devam ettiği sürece rapor alınması önerilir.